Nhà trường đã sưu tập được một số các thắc mắc của phụ huynh trong việc nuôi dạy trẻ và đã được chuyên gia giáo dục sớm Lưu Minh Hường lý giải. Hi vọng sau các bài viết này sẽ đem đến sự hài lòng cho các Mẹ.

Câu Hỏi : Em có một vấn đề nữa liên quan đến não phải và não trái của trẻ.Theo như e biết thì não trái có nhiều ưu thế hơn, làm việc tốt hơn vậy tại sao với trẻ ta cần phát triển nảo phải. Bé nhà em thuận tay trái, vậy e có nên thay đồi tay cho bé không?

* Chuyên gia Lưu Minh Hường trả lời:

Câu hỏi của em rất hay. Thực chất không phải chúng ta cần phát triển riêng cho não phải mà chúng ta cần phát triển đồng đều hai bán cầu não. Về cơ bản, trẻ từ trong bụng mẹ đến trước 3 tuổi, bán cầu não phải là não chủ đạo. Nó khống chế não trái vì lúc đó não trái chưa hoàn chỉnh. Trong giai đoạn này chúng ta tiến hành dạy trẻ thì các con rất bột phát, vô thức và thích làm gì thì làm. Đấy là não phải điều khiển bởi nó là não vô thức. Tuy nhiên, nó lại có những năng lực vượt trội hay người ta gọi là năng lực của các thiên tài. Các năng lực của nó bao gồm khả năng chụp hình, khả năng tiếp nhận thông tin ồ ạt với tốc độ cao, khả năng tự động xử lí thông tin tốc độ cao, khả năng ghi nhớ vượt trội, khả năng âm nhạc hoàn hảo, khả năng tiếp nhận mọi ngôn ngữ, khả năng bắt được sóng ( giác quan thứ sáu). Nếu những khả năng này không được kích hoạt trong giai đoạn này thì khả năng nó được kích hoạt trong những giai đoạn sau là tương đối khó. Chính vì vậy, trẻ có thể học đọc, làm toán một cách dễ dàng. Chúng đọc chữ mà không cần phải đánh vần bởi các từ với chúng sẽ là các bức tranh. Chúng có khả năng nhớ hình ảnh cái cốc thì chúng nhớ từ cái cốc cũng tương tự. Trẻ làm việc này hết sức dễ dàng.

Từ khoảng 18 tháng (có thể là sớm hơn với trẻ được giáo dục sớm phát triển tiềm năng), não trái của trẻ bắt đầu phát triển nhưng còn rất hạn chế. Chính vì vậy, trẻ đã bắt đầu có những ý thức, biết nói. Giai đoạn từ 3 tuổi đến 6 tuổi là giai đoạn chuyển tiếp từ não phải sang não trái. Não trái lúc này đã phát triển hơn, trẻ đã bắt đầu có những lựa chọn và sở thích. Dạy trẻ trong giai đoạn này khó hơn trong giai đoạn trước bởi nó không ghi nhớ mọi thứ một cách ồ ạt mà ghi nhớ có lựa chọn và đặc biệt theo sở thích của nó. Trong giai đoạn này chúng ta nên có những phương pháp dạy cả hai bán cầu não của trẻ để vừa kích thích não trái phát triển, vừa phát huy các năng lực não phải.

Từ sáu tuổi trở ra, não trái sẽ là não chủ đạo của trẻ và nó lấn át não phải. Bình thường chúng ta vẫn cho rằng trẻ đến độ tuổi này mới đủ khôn lớn và sẵn sàng học. Nhưng đó lại là tư duy ngược bởi đến giai đoạn này khả năng học của trẻ là kém hơn rất nhiều so với giai đoạn trước. Khả năng trẻ học đọc một từ mới theo hình thức nhìn cả từ để có thể đọc rất hạn chế. Trẻ phải dùng não trái để phân tích từng chữ cái và ghép vào thành từ hay nói cách khác là đọc theo kiểu đánh vần. Ở giai đoạn này lại đặc biệt cần phải dạy trẻ theo phong cách và sở thích của trẻ thì não trẻ mới tiếp nhận thông tin một cách nhanh chóng và hiệu quả. Nếu trẻ cảm nhận học là một áp lực thì dù đứa trẻ có được coi là thông minh, lanh lợi cũng sẽ học không vào. Người lớn chúng ta cũng vậy, nhưng người lớn còn có ý chí. Trẻ tầm này chưa có ý chí và quyết tâm. Chính vì vậy, có một số trẻ học kém trong giai đoạn này nhất là con trai thì không phải do chúng kém cỏi mà phương pháp giáo dục của nhà trường kém, không đáp ứng đúng tâm lí, sở thích và các phong cách học của chúng. Nhiều bé trai sau này lớn lên có ý thức hơn thì học lại vượt trội các bạn nữ. Lý do là các bạn trai thường hiếu động và chưa hứng thú với học hành. Khi lớn hơn, tự các bạn ấy ý thức được hoặc tìm thấy những logic của vấn đề và hiểu ra học những thứ đó để làm gì thì mới có hiệu quả.

Kích thích não phải của trẻ phát triển không phải là để cho trẻ phát triển thành con người não phải. Nếu là như vậy lại nguy hiểm bởi những người bị thần kinh là những người não trái bị tổn thương và não phải lấn át não trái. Những người đó hoạt động vô thức mặc dù có những người vẫn có những khả năng nào đó tốt. Chúng ta chắc chắn không muốn con như vậy. Chính vì vậy, bao giờ giáo dục sớm cho con cũng phải làm đồng bộ cả hai bán cầu não. Chỉ có điều chúng ta sẽ biết chính xác thời điểm nào dạy con kiểu gì thì thích hợp. Dù dạy con kiểu gì đi chăng nữa thì các bố mẹ cũng nên biết là não trái luôn phải là não chủ đạo. Nếu các bố mẹ thấy con có một số biểu hiện quá ám ảnh với một thứ gì đó (ví dụ chữ, số) mà không quan tâm hoặc thiếu hụt những khả năng xã hội thì cần phải can thiệp ngay bởi đó là những dấu hiệu não phải phát triển quá mạnh. Cần tách con bớt ra khỏi những thứ con quá say sưa và đưa thêm vào môi trường của con các tương tác xã hội cho đến khi nào con trở lại bình thường. Chúng ta giúp kích thích não phải kết hợp với não trái sẽ làm cho kết nối giữa hai bán cầu não này tốt hơn và khi não trái đóng vai trò chủ đạo, nó có thể sử dụng các thông tin đã lưu trong não phải cũng như những năng lực của não phải để xử lí mọi thứ nhanh và chính xác hơn. Hay nói cách khác bộ ram của não lúc này lớn hơn vì nó có cả hai bên bán cầu não

Việc con thuận tay trái chứng tỏ não phải của con phát triển tốt. Đó là dấu hiệu tốt trong giai đoạn này. Em không cần phải sửa gì mà chỉ cần cho con tập thêm tay phải để cân bằng sự phát triển giữa hai bên. Trẻ thuận tay trái như các cụ nói sẽ thông minh hơn trẻ thường là cũng có lí do của nó.

 

Tags: ,